TIA UV LÀ GÌ? TÁC HẠI KINH HOÀNG CỦA TIA UV VÀ CÁCH BẢO VỆ KHỎI LOẠI TIA NÀY

TIA UV LÀ GÌ? TÁC HẠI KINH HOÀNG CỦA TIA UV VÀ CÁCH BẢO VỆ KHỎI LOẠI TIA NÀY

Giải thích tường tận Tia uv là gì? Cách chống loại tia sáng này tốt nhất

Lại một mùa nóng nữa đang đến. Dù chỉ là đầu mùa nhưng chúng ta thường xuyên bắt gặp những tin tức như “nắng nóng kỷ lục”, “bức xạ cao vượt ngưỡng”, “mùa nóng nhất trong những năm qua” và đi kèm với đó là những khuyến cáo của cơ quan nhà nước, báo, đài về việc bảo vệ bản thân khỏi tác hại của nắng nóng, và từ ngữ dễ gặp nhất là “Tia UV”.

Quả thật, thời tiết ngày càng trở nên khắc nghiệt trên khắp thế giới, nhất là ở những thành phố thiếu hụt cây xanh các quốc gia nhiệt đới như chúng ta khiến cho mùa hè ngày càng trở nên khắc nghiệt. Sự khắc nghiệt đó không chỉ nằm ở cảm giác khó chịu vì nóng nực, mất nước mà còn ở sự nguy hiểm vì những tác hại của một tác nhân rất đáng sợ, đó là tia UV.

Dù báo chí nhắc rất nhiều về tia UV, rằng loại tia sáng này đang trở nên cao vượt ngưỡng và trở nên nguy hiểm, thì liệu chúng ta đã thực sự hiểu rõ về loại tia này hay chưa?

Hôm nay, hãy cùng Review Chuẩn tìm hiểu xem tia UV là gì?, những tác hại kinh hoàng gì do tia UV gây ra khiến nó trở nên nguy hiểm như vậy, và làm thế nào để bảo vệ bạn và người thân khỏi tác động của tia UV.

Tia UV là gì?

Tia UV là một loại bước sóng điện từ có trong ánh sáng mặt trời với bước sóng ngắn hơn hơn bước sóng của ánh sáng nhìn thấy và dài hơn bước sóng của tia X. Tia UV còn có cái tên khác là tia cực tím, tia tử ngoại, cả 2 cái tên này đều rất tiêu cực vì nó xuất phát từ tác hại của nó đến với cơ thể con người.

Cũng có nhiều câu hỏi về Tia UVA UVB UVC là gì? Sau đây là giải thích cụ thể

Tia UV có 3 loại, tương ứng với 3 bước sóng khác nhau:

  • Đầu tiên là tia UVA với bước sóng từ 320nm đến 400nm, là tia UV có bước sóng ngắn nhất. Tuy ở bước sóng 400nm thì gần như chỉ có thể gây ảnh hưởng lên hạ bì của da chúng ta, tuy nhiên tia UVA cũng có bước sóng dài hơn ở mức 320nm có thể tác động sâu hơn lớp biểu bì. Đặc biệt, UVA chiếm đến 95% UV trong ánh sáng mặt trời và càng nguy hiểm hơn khi tia UVA hoàn toàn có thể đi xuyên qua quần áo, vải vóc và cửa kính trong suốt khiến cho da bị, mắt bị tác động liên tục với cường độ cao. Có thể nói, UVA giống như “binh bét”, tuy không tinh nhuệ, không quá đang sợ nhưng lại vô cùng đông đảo, thế nên các bạn tuyệt đối không nên chủ quan trước tác động của tia UVA.
  • Tiếp theo là tia UVB với bước sóng từ 290nm đến 320nm, đây là tia có bước sóng trung bình. UVB chỉ chiếm 4%, 5% lượng còn lại trong lượng tia UV tổng trong ánh sáng mặt trời, vì đa phần chúng đã bị giữ lại trước khi đi vào tầng khí quyển thế nên nói về “lượng” thì UVB không quá đông đảo như “đội quân UVA”. Tuy nhiên, nếu UVA chỉ là “quân tép riu” tác động vào vùng biểu bì bên ngoài thì tia UVB là “quân thiện chiến” hơn hẳn khi tác động vào thẳng vùng biểu bì, gây những tác hại không nhỏ cho da của bạn.
  • Cuối cùng là tia UVC có bước sóng từ 100nm đến 290nm. Với bước sóng cực dài, có lẽ các bạn cũng đã đoán ra, đây thực sự là “tướng quân” trong hàng ngũ tia UV với tác động cực kì nguy hại cho da, tấn công thẳng vào lớp hạ bì và võng mạc gây nên tác hại cực kì nghiêm trọng. Nhưng thật may mắn là tia sáng UVC đã bị giữ lại gần như là hoàn toàn ở ngoài tầng ozone nên nó không gây nên những tác động nghiêm trọng cho da và mắt chúng ta.
Minh họa tia uv là gì? (Nguồn hình: dr anastasia boulais AHS13)
Minh họa tia uv là gì? (Nguồn hình: dr anastasia boulais AHS13)

Tại sao lại nói là gần như? Vì trên lý thuyết, tia UVC sẽ bị tầng ozone giữ lại hoàn toàn. Tuy nhiên, ngày này môi trường ngày càng trở nên ô nhiễm, khí CO2 thải ra ngày càng nhiều, cây xanh ngày ít, trái đất ngày một nóng lên khiến cho tầng ozone ngày càng trở nên mỏng hơn, tia UVC ngày càng đi xuyên qua nhiều hơn và gây hại cho cơ thể con người. Chẳng riêng gì tia UVC, mà tầng khí quyển ô nhiễm cũng khiến cho khả năng ngăn cản tia UVB tăng cao hơn nên tác động của tia UVB cũng tăng lên tương ứng. Đó là lí do mà thời tiết ngày càng trở nên nóng hơn, khắc nghiệt hơn. Đó là biểu hiện của tia sáng UVB và UVC trong ánh sáng tăng lên, gây nên những tác hại kinh hoàng cho da chúng ta.

Sau khi biết được tia UV là gì? Chúng ta sẽ tìm hiểu đến tác hại kinh hoàng của loại tia này, hãy cùng đến với phần 2!

Tác hại kinh hoàng của tia UV, có phải bạn đang chủ quan?

Trước hết, không thể hoàn toàn đổ lỗi cho ánh nắng là có hại, thật ra nắng sáng cũng có những tác dụng nhất định với cơ thể người. Đó là khả năng tổng hợp Vitamin D trong cơ thể, giúp xương trở nên cứng cáp, cơ thể khỏe mạnh. Các bậc cha mẹ thường mang con đi phơi nắng buổi sáng sớm để hấp thu Vitamin D chính là minh chứng cho tác dụng của ánh nắng.

Nhưng lợi bất cập hại, khả năng tổng hợp tia vitamin D của ánh nắng chỉ có tác dụng khi sáng sớm (từ 6h – 8h, ánh nắng dịu, ấm áp). Còn sau đó những khoảng thời gian nắng mạnh như 11h-15h, thì nắng thật sự là một cơn ác mộng. Mang lại cho cơ thể những hậu quả khó lường!

Tác hại tới da

Da là lớp biểu bì ngoài cùng bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân gây hại từ môi trường, đặc biệt là ánh sáng mặt trời. Điều đó khiến cho da trở thành bộ phận chịu nhiều tác hại nhất của tia UV.

Tác hại của tia uv tới da
Tác hại của tia uv tới da
  • Đầu tiên, tia UVA, loại tia sáng UV có bước sóng ngắn nhất, tác động đơn giản nhất với da, thì nó sẽ tác động đến lớp biểu bì ngoài cùng, gây ra tình trạng dễ thấy nhất sạm da và nám da, khiến da chúng ta tối hơn, đen hơn, nhất là với cơ địa của một số bạn không có khả năng bảo vệ tốt, không có khả năng cân bằng sắc tố da…
  • Tiếp theo, vẫn là tia UVA nhưng là ở bước sóng dài hơn thì nó vẫn có thể đi qua lớp biểu bì bên ngoài cùng, để tác động vào bên trong lớp biểu bì làm phá hủy lượng collagen tự nhiên, đồng thời làm giảm khả năng tái tạo collagen của cơ thể. Sự thiếu hụt collagen này lâu dài sẽ làm cho da mất đi sự căng bóng, tươi trẻ. Thay vào đó, da dần xuất hiện dấu hiệu của lão hóa, trở nên nhăn nheo, trùng xuống, chảy xệ, đồng thời xuất hiện tàn nhang, đồi mồi…
  • Các tia UVB ở bước sóng ngắn cơ bản cũng có tác động giống tia UVA ở bước sóng dài (vì bước sóng tiệm cận nhau), đó là gây ra tình trạng lão hóa, thiếu hụt collagen. Tuy nhiên, UVB vẫn có tác động vào vùng biểu bì sâu hơn nên gây có thể gây ra tình trạng khô nẻ, sạm da, cháy nắng, tàn nhang, đồi mồi, kích ứng da ở mức độ nghiêm trọng hơn, lâu hơn, và khó khắc phục hơn.
  • Tia UVB ở các bước sóng dài gần như tiệm cận với tia sáng UVC, vì vậy nó có khả năng tác động rất sâu vào lớp biểu bì và gây tổn hại to lớn cho các tế bào da, gây ra các tế bào chết. Các tế bào chết sâu bên trong lớp biểu bì không dễ có thể tẩy được, đồng thời khi bị tác động trong thời gian dài lại càng sinh ra thêm nhiều tế bào chết khác liên kết với nhau và gây nên những khối u, và dẫn đến hậu quả sau cùng là bệnh ung thư da.
  • Tia UVC là “chiến binh tinh nhuệ nhất” của đội quân tia UV, mạnh hơn cả tia UVB bước sóng dài, nên gần như khả năng phá hủy tế bào da, gây ra tình trạng ung thư da là đương nhiên với UVC nhưng ở mức độ nghiêm trọng còn cao hơn, và nhanh hơn so với những gì tia UVB có thể làm.

Tác hại tới mắt

Tác hại tới mắt (Nguồn hình: newspatrolling)
Tác hại gây bỏng mắt (Nguồn hình: newspatrolling)

Mắt là để nhìn, để tiếp nhận ánh sáng nên đương nhiên nó sẽ chịu tác động không nhỏ của tia UV. Cụ thể, dưới tác động của tia UV sẽ gây ra những tổn thương tạm thời lên giác mạc và kết mạc. Tuy nhiên phản ứng tự bảo vệ của cơ thể sẽ tạo ra một lớp tế bào bao phủ bên trong mí mắt và lòng trắng của mắt để bảo vệ mắt. Khi đó bạn sẽ có cảm giác đau mắt, chảy nước mắt, nhìn mở, nhạy cảm với ánh sáng, nổ đom đóm… trong thời gian 6 tiếng đến 24 tiếng.

Tuy nhiên đó chỉ là phản ứng tạm thời, nếu tác động của tia UV quá mạnh, cường độ quá cao hoặc nếu bạn lơ là các biểu hiện kể trên và để mắt tiếp tục bị tác động trong thời gian thì phản ứng tự bảo vệ này sẽ trở nên vô nghĩa, các tổn thương sẽ bị tích lũy. Đến một ngưỡng giới hạn, mắt sẽ bị đục thủy tinh thể, thoái hóa điểm vàng, viêm giác mạc, hạt kết giác mạc… Và cuối cùng là dẫn đến mù vĩnh viễn.

Tia UV thật sự rất có hại cho sức khỏe nói chung của chúng ta, và nói riêng là da và mắt người. Tuy đã nghe nói rất nhiều về tác hại của các loại tia sáng UV nhưng nhiều người trong số chúng ta còn chưa nghe hết toàn bộ, hoặc không chủ động tìm hiểu đầy đủ nên vẫn chưa nhận thức được hoàn toàn tác hại, sự nghiêm trọng của loại tia sáng này. Chính điều đó dẫn đến tâm lí chủ quan, không chú ý chăm sóc sức khỏe, không bảo vệ bản thân và người thân khỏi tác hại của nắng nóng, của tia UV. Để khi các dấu hiệu trở nên nghiêm trọng hơn thì đã muộn.

Xem thêm Top 12 THƯƠNG HIỆU KEM CHỐNG NẮNG UY TÍN: 

TẤT TẦN TẬT VỀ KEM CHỐNG NẮNG | TOP 12 THƯƠNG HIỆU KEM TỐT NHẤT

Hãy luôn cảnh giác, luôn bảo vệ bản thân và những người xung quanh khỏi tác động của tia UV theo những cách sau đây:

Những cách chống tia UV cho bạn và người thân trong gia đình.

1. Kính râm để bảo vệ mắt

Sau khi tìm hiểu về các loại tia sáng UV và tác hại của chúng đối với cơ thể, có lẽ các bạn cũng phần nào hiểu về bản chất của các loại tia UV này. Trong đó tia UVC là nguy hiểm nhất nhưng đã được giữ ngoài tầng khí quyển, kể cả có đi qua bầu khí quyển thì cũng dễ dàng bị ngăn chặn bởi cách che chắn, và cách che chắn tốt nhất và đơn giản nhất là dùng kính chống nắng. Tia UVB bước sóng dài cũng có những nét tương đồng với tia UVC, rất dễ để ngăn chặn là dùng kính chống nắng.

Bảo vệ mắt bằng kính râm (Nguồn hình: eyedoctorchandleraz)
Bảo vệ mắt bằng kính râm (Nguồn hình: eyedoctorchandleraz)

Những tác nhân đáng lo ngại hơn là tia UVA và UVB bước sóng ngắn, 2 loại tia này có thể dễ dàng đi qua vải vóc, quần áo, ghê gớm hơn là đi qua cả lớp kính trong suốt và gây hại trực tiếp cho mắt của bạn. Chính vì thế mà chỉ sử dụng kính chống nắng thông thường, hoặc kính chống nắng thời trang là không đủ để bảo vệ mắt của bạn – một bộ phận rất nhạy cảm trước tác hại của tia UV.

Thay vào đó, hãy tìm hiểu và chọn mua những loại kính có khả năng chống cả UVA và UVB. Có một tiêu chuẩn cho khả năng này của mắt kính, đó là tiêu chuẩn UV ANSI, khi các bạn tìm mua kính chống nắng hãy đến các cơ sở uy tín để chọn mua các loại mắt kính chống nắng có tiêu chuẩn này. Tất nhiên, các loại kính chống nắng chống cả tia UVA và tia UVB sẽ có giá rất cao so với các loại kính thông thường, nhưng Review Chuẩn vẫn sẽ khuyến khích các bạn chọn mua loại kính đó để bảo vệ cho sức khỏe của bản thân.

Ngoài tròng kính có khả năng chống tia UVA và UVB, các bạn khi chọn mua kính chống nắng cũng nên chọn loại kính có kích thước lớn có thể che phủ toàn bộ vùng mắt để bảo vệ mắt của mình. Điều này đặc biệt quan trọng khi các bạn đi ra ngoài đường vào buổi trưa, đi bơi, hoặc đi biển. Đó đều là những nơi có cường độ nắng cao, chỉ số cảnh báo tia sáng UV lớn, mà ánh sáng còn ở nhiều góc độ chiếu vào mắt bạn.

Link kính râm Tiki 

Link kính râm Sendo 

Link kính râm Shopee 

2. Kem chống nắng để bảo vệ da

Da là bộ phận cơ thể được mọi người quan tâm nhất khi thảo luận về chủ đề chống nắng, không chỉ vì sự nguy hại của nắng nóng đến sức khỏe như ung thư da, bỏng rát, dị ứng da mà còn là vì vấn đề… sắc đẹp. Chẳng ai thích mình có làn da đen sạm, nhiều nám hay tàn nhang vì nắng nóng cả. Và một trong những cách hiệu quả nhất để bảo vệ làn da khỏi tác động của tia UV đó là bôi kem chống nắng.

Bảo vệ da bằng kem chống nắng
Bảo vệ da bằng kem chống nắng

Tại sao Review Chuẩn lại nói đây là cách hiệu quả nhất, vì các bạn đừng quên rằng tia UVA hoàn toàn có thể đi xuyên qua vải vóc quần áo, thế nên việc dùng váy chống nắng, mặc áo khoác, hay quần áo dài tay chỉ có thể giảm một phần nào đó lượng tia UV mà da phải gánh chịu, còn lại da vẫn chịu sự tác động của loại tia sáng này. Chính vì thế, sử dụng kem chống nắng là cách bảo vệ hiệu quả nhất để bảo vệ da của bạn.

Cụ thể, kem chống nắng có 2 chỉ số phản ánh rõ khả năng chống tia UV đó là chỉ số SPF để phản ánh khả năng chống tia UVB và chỉ số PA để phản ánh khả năng chống tia UVA. Chỉ số SPF sẽ được ghi từ SPF15 tới SPF200, tương ứng với thời gian và cường độ tia UVB mà bạn muốn phòng chống. Còn chỉ số PA sẽ được ghi PA+, PA++, PA+++ và PA++++ cũng tương ứng với thời gian và cường độ UVA mà bạn muốn phòng chống.

Nói đến đây có thể nhiều bạn sẽ hiểu lầm rằng cứ chọn loại kem chống nắng có PA và SPF càng cao thì càng tốt. Điều này hoàn toàn sai, vì để chống được UVA và UVB càng cao, càng lâu thì kem chống nắng phải rất “mạnh”, điều này vô tình sẽ gây hại cho da của bạn. Vì thế, hãy chọn loại kem chống nắng phù hợp với nhu cầu của bản thân. Ví dụ, sáng sớm bạn đi làm, trời còn mát mẻ mà bạn lại mặc thêm áo dài tay, váy chống nắng, đeo khẩu trang thì bạn chỉ nên dùng các loại kem chống nắng dịu nhẹ (với SPF và PA thấp). Ngược lại, trưa nắng, hoặc đi biển thì nên dùng loại kem chống nắng mạnh (SPF và PA cao) để bảo vệ tốt nhất cho da.

Ngoài sai lầm khi chọn kem chống nắng, thì nhiều bạn cũng có tâm lí chủ quan rằng trời mát mẻ, trời mây, hoặc khi bạn chỉ chạy ra ngoài nắng một chút xíu thì không cần dùng kem chống nắng. Các bạn quên rằng nắng luôn luôn có sẵn, tia UV luôn trực chờ để tấn công bạn. Vì vậy, đừng chủ quan mà hãy luôn dùng kem chống nắng để bảo vệ mình.

Nhắc đến chủ quan không bảo vệ da khỏi tác hại của trời nắng, của tia UV thì nam giới là đối tượng số một về sự chủ quan. Vì nam giới không quá quan tâm tới chuyện đẹp xấu, da trắng hay ngăm đen nên các anh cứ vô tư ra nắng mà quên mắt rằng không chỉ làm da các anh sạm đen, mà các tia sáng UV còn khiến cho các anh bị viêm da, bị kích ứng da hay nặng hơn là ung thư da. Nếu bạn nào có chồng, có bạn trai, hoặc anh em trai trong gia đình chủ quan như thế hãy nhắc họ dùng kem chống nắng để bảo vệ da nhé!

Nhìn chung, kem chống nắng là một sản phẩm khá toàn diện trong việc bảo vệ làn da khỏi tác hại của loại tia này. Ngày nay, công nghệ thẩm mỹ và mỹ phẩm phát triển thì kem chống nắng cũng được nghiên cứu và phát triển hoàn thiện hơn, phù hợp cho từng loại da, rất nhẹ nhàng lành tính không gây ra bí bách, nổi mụn, nặng nề trên da nữa. Thậm chí nhiều loại kem chống nắng còn có nhiều thành phần dưỡng da, chăm sóc da giúp da bạn đẹp hơn.

Thật ra nói về tác dụng và tầm quan trọng của kem chống nắng thì rất nhiều, cũng có rất nhiều sản phẩm kem chống nắng cho các bạn thoải mái chọn lựa, Review Chuẩn cũng đã có một số bài viết về kem chống nắng, các bạn có thể tham khảo thêm tại:

Tham khảo thêm Kem chống nắng cho da dầu: 

TOP 10 KEM CHỐNG NẮNG CHO DA DẦU | DA MỤN TỐT NHẤT 2019

3. Giảm tác hại của loại tia này bằng áo chống nắng

Các loại áo chống nắng trên shopee
Các loại áo chống nắng trên shopee

Đây là biện pháp chống nắng “thô sơ” và đơn giản nhất. Vì tia sáng UV có nhiều loại, tia UVC gần như không thể đi vào bầu khí quyển, tia UVB thì hoàn toàn có thể bị ngăn cản bởi quần áo, kính chắn… Tia UVA tuy có thể đi xuyên qua quần áo, vải, kính chắn nhưng khi dùng các biện pháp che chắn vật lý này cũng có những hiệu quả đáng ghi nhận, có thể ngăn được 30-40% UVA.

Không dừng lại ở việc ngăn cản bức xạ UVA hay UVB, việc mặc trang phục chống nắng còn giúp bạn giảm thiểu tình trạng nắng nóng, bỏng da, và mất nước ở da. Việc mất nước ở da, kéo theo đó là thiếu hụt collagen, mất cân bằng độ ẩm sẽ gây ra không ít hậu quả cho da và sức khỏe, làm da nhanh lão hóa, nhăn nheo… Chỉ bằng một việc đơn giản là mặc thêm áo khoắc, đội thêm nón, đeo thêm khẩu trang, mặc váy chống nắng là bạn đã có thể bảo vệ bạn khỏi tình trạng đó, nên đừng ngần ngại và cũng đừng quên nhắc người thân của mình nhé!

Link áo chống nắng tại Tiki 

Link áo chống nắng tại Sendo 

Link áo chống nắng tại Shopee 

4. Các thực phẩm bổ sung đề kháng cho sức khỏe bền vững trước tác động của môi trường.

Vậy là chúng ta đã đi qua 3 cách bảo vệ cơ thể khỏi loại tia, cả 3 cách này đều là bảo vệ từ phòng thủ bị động từ bên ngoài, tức là ngăn chặn không cho cơ thể tiếp xúc với tia UV. Ngoài các cách này, có một cách để chúng ta phòng thủ chủ động, đó là tăng sức đề kháng của cơ thể để chống lại các tác nhân gây hại của tia UV thông qua dinh dưỡng, thực phẩm, ăn uống và các thực phẩm chức năng.

Hãy tích cực chọn ăn các thực phẩm từ thiên nhiên, các thực phẩm là rau củ quả, các loại thực phẩm có thành phần chống oxy hóa để tăng sức đề kháng cho cơ thể, ngăn ngừa nguy cơ ung thư, làm giảm các tác nhân lão hóa, tăng sức khỏe đề kháng cho mắt, bổ sung các loại vitamin có lợi cho sức khỏe…

Ngoài dùng các loại thực phẩm kể trên, các bạn có thể mua thêm các loại thực phẩm chức năng bổ sung chất dinh dưỡng. Nhưng có một loại dưỡng chất cực kỳ quan trọng cho cơ thể, cho da nhưng cơ thể rất khó tổng hợp qua việc ăn uống, và đặc biệt là sẽ thiếu hụt qua thời gian, không những thế dưỡng chất này còn có thể bị tia UV tác động gây thiếu hụt, tổng hợp chậm khiến cho da trở nên xấu hơn, lão hóa nhanh hơn. Đó chính là collagen! Và việc tổng hợp collagen tự nhiên rất khó, cũng cực kỳ gian nan nếu muốn thông qua đường ăn uống, nên riêng với sản phẩm collagen thì Review Chuẩn chân thành khuyên các bạn nên tìm mua các loại nước uống collagen.

Xem thêm: TOP 10 NƯỚC UỐNG COLLAGEN TỐT NHẤT: 

CÁCH CHỌN MUA NƯỚC UỐNG COLLAGEN | TOP 10 SẢN PHẨM TỐT NHẤT

Nước uống Collagen
Nước uống Collagen

Link nước uống collagen Tiki

Link nước uống collagen Shopee 

Lời kết

Tia UV thực sự là một tác nhân nguy hại cho cơ thể chúng ta, nhất là da và mắt. Và mỗi năm trôi qua, thời tiết càng ô nhiễm hơn, cây xanh càng ngày càng ít đi nên tình trạng bức xạ tia UV ngày càng trở nên nghiêm trọng. Qua bài viết này Review Chuẩn đã giải thích tường tận tia UV là gì? cũng như những nguy hiểm của tia UV, từ đó có các biện pháp bảo vệ bản thân cũng như người thân xung quanh khỏi những nguy hiểm đó!

Nguồn: Review Chuẩn

Tham khảo thêm hệ thống blog của Review Chuẩn:

https://reviewchuan.kinja.com/